Μπρος γκρεμός και πίσω ρέμα

Η γιαγιά μου έλεγε "κυλάει τ' αυγό, σπάει τ' αυγό - κυλάει η πέτρα, σπάει τ' αυγό".

Με λίγα λόγια, ότι κι αν κάνουμε, ότι κι αν ψηφίσουμε σ' αυτό το δημοψήφισμα, εμείς θα την πληρώσουμε, και μάλιστα μετρητοίς, γιατί οι δυνατοί δεν πληρώνουν ποτέ.

Οι "Ευρωπαίοι" θέλουν να μας δώσουν κι άλλα δάνεια, για να αποπληρώνουμε στον αιώνα τον άπαντα και να μετράνε τον παρά. Από την άλλη, θέλουν επίσης ν' αρμέξουν ό,τι έχει μείνει ν' αρμεχτεί απ' αυτή τη χώρα. Για να γίνουν αυτά, πρέπει να φύγει ο Τσίπρας για να έρθουν οι άλλοι που υπέγραφαν τα μνημόνια χωρίς δεύτερη κουβέντα. 

Ο Τσίπρας μάλλον θα ήθελε να γίνει ο ηγέτης που θα σώσει τον ελληνικό λαό από τους καπιταλιστές.

Τα βρίσκουν; Δεν τα βρίσκουν. Ας δώσει λοιπόν τη λύση ο λαός. Ναι, αυτός ο λαός που κανείς δεν έκανε τον κόπο να τον ρωτήσει αν θέλουμε να μπούμε στην ΕΕ, στο Ευρώ, στα Μνημόνια. Τώρα όμως πρέπει να πάρουμε την απόφαση προς τα πού θα πηδήξουμε - στο γκρεμό ή στο ρέμα;

Αν ψηφίσουμε ναι, θα σημαίνει ουσιαστικά ότι σκύβουμε το κεφάλι και λέμε ναι σ' όλες τις περικοπές και τους φόρους. Ο Τσίπρας θα παραιτηθεί και θα έρθουν πάλι οι Σαμαράδες και οι Βενιζέλοι. Θα παίρνουν τα μέτρα τσεκουράτα και δε θα τολμούμε να πούμε και τίποτα, γιατί θα μας λένε "εσείς το ζητήσατε". Θα ζούμε με μισθούς Κίνας και για τις επόμενες δυο-τρεις γενιές θα δουλεύουμε σα σκλάβοι για να μη χάσουν οι τράπεζες τα λεφτά που δάνεισαν στους πολιτικούς μας (αυτούς που παράγγελναν τα υποβρύχια που έγερναν και έδιναν τα ολυμπιακά έργα στο Λάτση, τον Αγγελόπουλο και τους λοιπούς).

Αν ψηφίσουμε όχι, τότε σημαίνει "πάρτε τα ευρώ σας και βάλτε τα εκεί που ξέρετε, αρκετά πεινάσαμε, τώρα αφήστε μας ήσυχους να βρούμε το δρόμο μας". Σ' αυτή την περίπτωση κανείς δεν ξέρει τι θα γίνει, γιατί απλά δεν έχει ξαναγίνει, χώρα του πρώτου κόσμου, και χώρα που ανήκει σε νομισματική ένωση να χρεωκοπεί. Το πιθανότερο είναι πως οι τράπεζες θα λυσσάξουν και θα κάνουν ό,τι μπορούν για να υποφέρουμε, έτσι ώστε να μην τολμήσει καμιά Πορτογαλία και κάνει το ίδιο. Με λίγα λόγια, δε θα έχουμε χρήματα για ν' αγοράσουμε καύσιμα, φάρμακα και άλλα απαραίτητα για ένα χρονικό διάστημα. Επειδή όμως φεύγοντας από το Ευρώ η δραχμή θα γίνει ανταγωνιστική, το χρήμα θ' αρχίσει πάλι να κυκλοφορεί γιατί θα γίνουμε φτηνός τουριστικός προορισμός και γιατί τα προϊόντα μας θα βρίσκουν αγοραστές. Με λίγα λόγια, θα βγούμε επιτέλους από την ύφεση και θ' αρχίσουμε να έχουμε έσοδα. Σαν την Αργεντινή και την Ισλανδία, αφού φάμε το λούκι, θ' αρχίσουμε να παίρνουμε σιγά-σιγά τα πάνω μας.

Όμως το γεγονός παραμένει: ότι κι αν ψηφίσουμε θα υποφέρουμε.

Στην πρώτη περίπτωση τα βάσανα θα τραβήξουν δεκαετίες - δεν ξέρουμε καν αν θα καταφέρουμε να ξεφύγουμε ποτέ. Μιλάμε για πολλές αυτοκτονίες, καρκινοπαθείς χωρίς φάρμακα και παιδιά που θα λιποθυμάνε από την πείνα στα σχολεία.

Στη δεύτερη περίπτωση, θα έχουμε μια από τα ίδια, αλλά πιο απότομα, όλα μαζί. Τα βάσανά μας όμως θα έχουν κάποιο τέλος, γιατί αν αφεθεί χωρίς αφαιμάξεις, η οικονομία κάποια στιγμή θα ξαναβρεί το δρόμο της. Άσε που μπορεί να υποφέρουμε, αλλά τουλάχιστον δε θα γεμίζουμε τις τσέπες κάποιων άλλων.

Ίσως να το βλέπω πολύ απλοϊκά το ζήτημα - άλλωστε δεν είμαι οικονομικός αναλυτής (είδαμε κι αυτούς τι προκοπή έκαναν όταν πρόβλεπαν ότι τα μέτρα λιτότητας θα μας έβγαζαν από την κρίση).

Με λίγα λόγια, "το μέλλον δηλοί αδύνατον" όπως έλεγαν οι αρχαίοι.

Τι θα ψηφίσω λοιπόν;

Θα ψηφίσω με το χέρι στην καρδιά, προσπαθώντας να ζυγίσω τι θα ωφελήσει περισσότερους ανθρώπους για περισσότερο καιρό. Ή μάλλον τι θα βλάψει λιγότερους για λιγότερο χρόνο.Κι όσο το βλέπω, τόσο πείθομαι ότι το ναι στο μνημόνιο θα ωφελήσει μόνο τους τραπεζίτες.

Εσείς; 

Πώς το βλέπετε το ζήτημα;

Θα χαρώ ν' ακούσω τις απόψεις σας, αλλά ό,τι κι αν ψηφίσετε, να είστε εσείς καλά και τα παιδιά σας καλύτερα.

Καλή τύχη σε όλους μας!

Η αυτοκτονία της Ευρώπης με απλά λόγια

"Πάντα υπάρχει ένας ηλίθιος" λέει ένα από τα προβατάκια του Ιρλανδού Μάρτιν Τέρνερ,  καθώς ορμά μαζί με τ' άλλα στο γκρεμό της λιτότητας, ενώ η Ελλάδα τρέχει προς την αντίθετη κατεύθυνση.

Για λίγο φάνηκε πως πράγματι η Ελλάδα θα έκανε την υπέρβαση και θα ξέφευγε από την προδιαγεγραμμένη καταστροφή (δική της όσο και της Ευρώπης) αλλά η σχεδόν πλήρης αποδοχή όλων των όρων του Μνημονίου απλά με διαφορετικό όνομα έσβησε τις ελπίδες όλων όσων πίστεψαν πως ίσως και να γινόταν κάποιο θαύμα.

Γιατί ήταν ελπίδα η έξοδος από το Μνημόνιο;
Γιατί είναι γκρεμός η παραμονή σ' αυτό;

Όλα βασίζονται στην πολιτική της λιτότητας που επιβάλλεται ως η μόνη ενδεδειγμένη θεραπεία για τον ασθενή (την πάσχουσα οικονομία).

Λιτότητα, έτσι όπως ερμηνεύεται σήμερα, σημαίνει:
- Περιορισμό των κρατικών δαπανών (μισθοί, συντάξεις, περίθαλψη, παιδεία, δημόσια έξοδα κάθε είδους, απολύσεις, διαθεσιμότητες, κτλ)
- Περιορισμό των δαπανών των επιχειρήσεων (μείωση μισθών, ευκολότερες απολύσεις, ελαστικό ωράριο χωρίς υπερωρίες, μείωση παροχών κτλ)
- Αύξηση της φορολογίας.

Τι σημαίνουν όμως όλα αυτά με απλά λόγια;

Έστω ότι προ κρίσης είχαμε δέκα ανθρώπους που εργάζονταν βγάζοντας 1000 ευρώ το μήνα ο καθένας. Ας πούμε ότι οι μισοί εργάζονταν στο δημόσιο κι οι άλλοι μισοί στον ιδιωτικό τομέα.

Έβγαζαν συνολικά 10 χιλιάδες ευρώ - αν το δημόσιο τους φορολογούσε με ένα 30%, τα έσοδά του ήταν συνολικά 3000 ευρώ. Στους εργαζόμενους έμεναν συνολικά 7.000 ευρώ, για να τα αποταμιεύσουν ή να αγοράσουν ρούχα, να θερμομονώσουν  το σπίτι ή να πληρώσουν τα αγγλικά των παιδιών τους. Πήγαιναν και διακοπές κάθε καλοκαίρι, μένοντας σε ξενοδοχεία και τρώγοντας σε εστιατόρια. 7.000 ευρώ άλλαζαν χέρια κάθε μήνα, τροφοδοτώντας άλλες επιχειρήσεις και την οικονομία. Κάποια κατέληγαν στις τράπεζες, οι οποίες έχοντας ρευστότητα δάνειζαν άλλες επιχειρήσεις. Το κράτος εισέπραττε έξτρα φόρο (ΦΠΑ) για κάθε συναλλαγή (από φραπέ ως βενζίνη) και όλα φαίνονταν να πηγαίνουν καλά, ή σχεδόν καλά.

Ξαφνικά ήρθε η κρίση. Αναπάντεχα, το κράτος δε μπορεί να δανειστεί για να εξυπηρετήσει τα χρέη του και κινδυνεύει με χρεωκοπία. Κάποιοι θεωρούν πως το πρόβλημα προκλήθηκε λόγω ασυλλόγιστης σπατάλης. Προσφέρονται λοιπόν να χορηγήσουν νέα δάνεια στη χώρα, μόνο όμως αν συμφωνήσει στη μείωση της σπατάλης, δηλαδή αν μειώσει τα έξοδα, δημόσια και ιδιωτικά (γιατί πρέπει να μειωθούν τα τελευταία δεν το κατάλαβα, αλλά ας προχωρήσουμε).

Ο δημόσιος τομέας μειώνει τους μισθούς. Καταργούνται οι συλλογικές συμβάσεις, οπότε και ο ιδιωτικός σπεύδει να κάνει το ίδιο. Ας πούμε ότι οι εργαζόμενοι τώρα παίρνουν 700 ευρώ το μήνα.

Η μείωση δεν είναι αρκετή, οπότε απολύονται μερικοί. Με την επίσημη ανεργία να είναι στο 30%, ας πούμε ότι απολύονται τρεις. Οι 7 που δουλεύουν ακόμη, βγάζουν συνολικά 4.900 ευρώ το μήνα (7 x 700).

Το κράτος πρέπει να αυξήσει τα έσοδά του, οπότε ανεβάζει τη φορολογία. Τώρα οι εργαζόμενοι πληρώνουν 60% σε φόρους αλλά, λόγω της μείωσης των μισθών, το κράτος βγάζει συνολικά μόνο 2940 ευρώ (4.900 x 60%). Επιπλέον πρέπει να πληρώσει και επίδομα ανεργίας στους άνεργους - ευτυχώς γι αυτό μόνο για λίγους μήνες.

Ανάμεσα στη μείωση των μισθών και την αύξηση της φορολογίας, στον κάθε εργαζόμενο περισσεύουν τώρα 280 ευρώ για προσωπικά έξοδα (700 - 60% = 280). Τώρα, και οι 7 μαζί διαθέτουν μόλις 1960 ευρώ για ξόδεμα, δηλαδή περίπου 5 χιλιάδες λιγότερα από όσο πριν. Αγοράζουν λιγότερα, δεν κάνουν ανακαίνιση του σπιτιού και κόβουν τα αγγλικά και τις διακοπές. Οι επιχειρήσεις που ζούσαν από αυτούς κλείνουν η μία μετά την άλλη. Το κράτος παύει να εισπράττει φόρο από αυτές, αλλά παίρνει και λιγότερο ΦΠΑ, καθώς οι συναλλαγές μειώνονται.

Μέσα στο όλο μπάχαλο, κάποιος ευφυής αποφασίζει να κουρέψει τις τραπεζικές καταθέσεις της Κύπρου. Ελάχιστοι καταναλωτές έχουν δυνατότητα γι αποταμίευση, αλλά κι αυτοί που έχουν λίγα ευρώ διστάζουν να τα πάνε στην τράπεζα, από το φόβο ότι μπορεί να τα χάσουν. Οι τράπεζες δεν έχουν ρευστότητα.

Όσοι έχουν κάνει έστω και ένα μάθημα οικονομίας ξέρουν ότι για να υπάρξει ανάπτυξη πρέπει να υπάρχει ρευστότητα στην οικονομία. Το χρήμα πρέπει να κινείται και καθώς κινείται τροφοδοτεί επιχειρήσεις κι υπηρεσίες ενώ γεννά και έσοδα για το κράτος.

Η πολιτική της λιτότητας όμως κάνει το ακριβώς αντίθετο. Στερώντας χρήμα από την αγορά, καταδικάζει την οικονομία σε παρατεταμένη ύφεση. Όσο διαρκεί η ύφεση, τόσο πιο δύσκολη θα είναι η ανάκαμψη.

Το αποτέλεσμα είναι το ακριβώς αντίθετο από το επιδιωκόμενο: αντί να δημιουργούνται οι συνθήκες που θα επιτρέψουν στο κράτος να αποπληρώσει τα χρέη του, το κράτος καταδικάζεται σε μόνιμη ύφεση που τα το διατηρεί στην ίδια θέση αδυναμίας για αόριστο χρονικό διάστημα.

Ωστόσο, η πολιτική της λιτότητας προτείνεται ως η ενδεδειγμένη ή, μάλλον, η μόνη λύση για όλα τα κράτη της Ευρώπης, που δυσκολεύονται κάτω από το βάρος του ευρώ. Όπως όμως δείχνει η εφαρμογή της στην Ελλάδα, η υιοθέτησή της θα οδηγήσει ολόκληρη την Ευρωζώνη σε μακροχρόνια ύφεση. (Κι εδώ μιλώ μόνο για τις συνέπειες στην οικονομία, χωρίς καν να εξετάσω τις επιπτώσεις της στα άτομα, την κοινωνία και την πολιτική.)

Είναι παράδοξο: αν η αντίφαση ανάμεσα στην προτεινόμενη θεραπεία και τα παρατηρούμενα αποτελέσματα είναι τέτοια που ακόμη κι ένας άσχετος μπορεί να τη δει, πώς δεν την έχουν εντοπίσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, και η Κομισιόν και το ΔΝΤ, μολονότι στελεχωμένες από έμπειρους οικονομολόγους;

Μήπως έχουν τόσο πολύ παγιδευτεί από ένα πανίσχυρο οικονομικό δόγμα που αδυνατούν να διακρίνουν μια άλλη λύση; Ή μήπως κάτι άλλο συμβαίνει; Μήπως δεν πρόκειται για λάθος, αλλά για εσκεμμένη επιλογή, η οποία όμως εξυπηρετεί στόχους διαφορετικούς από αυτούς που ανακοινώθηκαν επισήμως;

Την απάντηση θα τη δώσει η ιστορία.

Ηρωισμός ή καταστροφή;

Κάνοντας μια βόλτα στο Φατσοβιβλίο βλέπω μια πόλωση: 

Από την μια οι ρεαλιστές που πιστεύουν ότι η νέα κυβέρνηση ακολουθεί επικίνδυνη πολιτική που θα οδηγήσει στην καταστροφή κι από την άλλη οι ενθουσιώδεις που βλέπουν την κίνηση Τσίπρα και Βαρουφάκη σαν ηρωική.

Για να ξεκαθαρίσω την θέση μου, τείνω προς την δεύτερη μερίδα χωρίς όμως να έχω ψευδαισθήσεις. 
Οι ευρωπαίοι ηγέτες σίγουρα θα κοιτάξουν το συμφέρον πρωτίστως των τοκογλύφων και των άλλων "παράσιτων" (συγνώμη "ελίτ") που κυβερνούν την χώρα μας τα τελευταία 5 χρόνια. Έχουν όλα τα "χαρτιά" στα χέρια τους και αν δεν θέλουν να διαπραγματευθούν, το παιχνίδι θα τελειώσει εκεί. Το θέμα είναι πόσο αποφασισμένοι είναι και ως που θα το τραβήξουν και επίσης πόσο έξυπνοι και λογικοί είναι. Για τα δύο τελευταία δεν τρέφω και πολλές ελπίδες, αν κρίνω από την "ρεαλιστική" τους πολιτική των τελευταίων χρόνων.

Στο εσωτερικό μέτωπο, τράπεζες και ΜΜΕ έχουν ήδη ξεκινήσει πόλεμο για να πιέσουν την κοινή γνώμη να την τρομακρατήσουν και να δημιουργήσουν καταστάσεις αστάθειας. 

 Όλοι ξέρουμε τι θα κάνουν οι ευρωπαίοι της Φωτισμένης Δεσποτείας το έχουμε δει άλλωστε το έργο και παλιότερα. Δεν είναι αυτό το ζήτημα.

Το ζήτημα είναι εμείς τι θέλουμε;

Τι θέλουμε ως λαός, ως κοινωνία και ως άτομα; 

Τι θα κάνουμε και μέχρι που είμαστε αποφασιμένοι να τραβήξουμε το σκοινί;

Είμαστε έτοιμοι, ως λαός (έστω αυτό το 37% που ψήφισε ΣΥΡΙΖΑ) να υποστούμε τις συνέπειες μιας αρνητικής έκβασης της υπόθεσης?

Διότι την Κυριακή των εκλογών ξέραμε και ήξεραν γιατί ψηφίζαμε, οπότε δικαιολογίες τύπου "δεν ήξερα, δε διάβασα", δεν ισχύουν.

Είμαστε σε πόλεμο, έναν ιδιότυπο πολεμο χωρίς σφαίρες κι έξυπνα όπλα αλλά εξίσου καταστροφικό.

Οι σκέψεις και οι πράξεις μας πρέπει να προσαρμοστούν σε αυτή την πραγματικότητα και να είμαστε έτοιμοι για τα πάντα.

Καλημέρα σε όλους σας.

Λαϊκισμός

Βασικός μισθός 500 ευρώ για όλους; 
Κανένα πρόβλημα. 
Φτάνει οι κύριοι που νομοθετούν και ψηφίζουν να χαρίσουν όλη την περιουσία τους για την αποπληρωμή του χρέους και να ζουν ακριβώς με αυτά τα χρήματα και να πηγαίνουν στα ίδια ανύπαρκτα νοσοκομεία μ 'εμάς και να στέλνουν τα τέκνα τους στα κουτσουρεμένα πανεπιστήμια και όχι στο Ηarvard και το Yale με τα δικά μας λεφτά. 
Και επιπλέον, αν αποτυγχάνουν στο έργο τους, να τιμωρούνται παραδειγματικά και όχι να χαίρουν ασυλίας, την οποία οι ίδιοι ψηφίζουν.
Λαϊκισμός;
Και βέβαια όταν ακούω τα παράσιτα και τις βδέλλες που κυβερνούν και δημοσιογραφούν να μου λένε ότι τα νομοσχέδια που ψήφισαν είναι για το καλό της χώρας και των νέων της. 
Αλλά δεν φταίνε αυτοί, κάνουν την μόνη δουλίτσα που ξέρουν, την μόνη δουλίτσα για την οποία είναι άξιοι. 
Αυτοί που φταίνε είναι εμείς που τους αφήνουμε...

Μετά την Ελλάδα η Κύπρος, η Ισπανία, η Πορτογαλία. Η τακτική είναι γνωστή: λέμε στους πολίτες των βορείων χωρών ότι οι νότιοι είναι τεμπέληδες, άχρηστοι, σπάταλοι. Με αυτό τον τρόπο τα αυστηρά μέτρα δε φαντάζουν σκληρά ή βίαια, αλλά απαραίτητα και επιβεβλημένα. Στους ίδιους τους "νότιους" λέμε ότι αν δεν καθήσουν καλά και δε δεχτούν τα μέτρα, θα πάθουν τα χειρότερα - έξοδος από το ευρώ, πληθωρισμός, στερήσεις.

Οι πορτογάλοι φαίνεται ότι δεν είναι διατεθειμένοι να κάτσουν με σταυρωμένα χέρια. Έχουν ήδη κάνει ότι τους ζήτησαν οι "εταίροι" τους (αλήθεια, θυμάται κανείς ότι αυτή η λέξη σημαίνει φίλος;) και τώρα τους ζητούν περισσότερα. Ένας από τους πολιτικούς της χώρας γύρισε βίντεο για να δείξει την άποψη των Πορτογάλων στους γερμανούς, που, όπως κι εμείς, υφίστανται μια συνεχή ροή κρατικής προπαγάνδας.
Οι γερμανοί απαγόρευσαν την προβολή του βίντεο στη χώρα τους. Αλήθεια, τι εγινε με την ελευθερία της γνώμης, έκφρασης, του τύπου;
Δείτε το βίντεο, η ιστορία τους μοιάζει εκπληκτικά με τη δική μας.
Και κάτι ακόμα:
Γιατί κανείς από τους δικούς μας πολιτικούς δεν έκανε κάτι παρόμοιο; Δεν έκανε ντόρο; Δεν ξεσήκωσε τον κόσμο με συνεντεύξεις, δηλώσεις, βιβλία και ταινίες; Μόνο να σκύβουν το κεφάλι και να ψηφίζουν μνημόνια ξέρουν;
Τους μισώ, και μισώ κι εμάς που τους ανεχόμαστε πάνω στην πλάτη μας.
Πότε επιτέλους θα σηκωθούμε να τους πετάξουμε από πάνω μας;